ادامه ی مطلب

 

تکنیک هاي کنترل پروژه:

از نظر تکنیک، روش هاي کنترل پروژه به سه دسته تقسیم می شوند:

   -1 مدل هاي شبکه اي نظیر   , Cpm  Pert

-2 برنامه ریزي ریاضی

-3 کنترل پروژه با اطلاعات نادقیق (کنترل پروژه فازي)

در این روش ها از طریق محاسبات متوالی مقدار بهینۀ تابع هدف و متغیرهاي تصمیم گیري محاسبه می شود . این روش ها عمدتاً از طریق تکنیک هاي برنامه ریزي خطی و غیرخطی، برنامه ریزي پویا، برنامه ریزي عدد صحیح و غیره عمل می کند

. در به کارگیري مدل هاي برنامه ریزي ریاضی در کنترل مسأله تابع هدف و متغیرهاي تصمیم نیز عبارتند از:

تابع هدف شامل:

-1 حداقل کردن زمان اتمام پروژه (زمان وقوع گرة ختم پروژه)

2 -حداقل کردن مجموع هزینه هاي پروژه

-3 حداقل کردن مجموع هزینه هاي فشرده سازي زمان فعالیت ها

 

متغیر های تصمیم شامل:

-1 زمان وقوع وقایع و

-2 زمان بهینه انجام فعالیت ها

 

محدودیت ها شامل:

-1 بیشتربودن تفاضل زمان وقوع گرة ختم و وقوع گرة شروع فعالیت از زمان بهینۀ اجراء آن

2- کمتر بودن زمان وقوع واقعۀ پایانی پروژه از زمان تعیین شده

-3 کمتر بودن مجموع هزینه هاي پروژه از مقدار تعیین شده

 

-3 کنترل پروژه با اطلاعات نادقیق:

از زمان ارائه تئوري فازي ( 1965 )، این تئوري در زمینه هاي مختلفی از جمله کنترل پروژه به کار رفته است که دربخش هاي بعدي در مورد آن بیشتر توضیح خواهیم داد.

 

زمان بندي:

زمان بندي یکی از ارکان اساسی مدیریت پروژه است و به عنوان یکی از ورودي هاي اصلی ارک ان دیگر پروژه (هزینه،بودجه، تدارکات، منابع و کیفیت ) محسوب می گردد .

تخمین زمان مورد نیاز انجام هر فعالیت معمولاً توسط یک یا چند فردمتخصص و کارشناس صورت می گیرد . براي تمامی فعالیت ها در پروژه باید تخمین زمان صورت گیرد .

فقط فعالیت هاي مجازي هستند که نیازي به تخمین ندارند چرا که زمان و هزینه براي آنها صفر در نظر گرفته می شود.

 

تکنیک هاي زمان بندي پروژه:

روش هاي مختلف گانت چارت ،Gert ،Cpm ،Pert   موازنه زمان، هزینه ، روش هاي ابتکاري تسطیح و تخصیص منابع(شبیه سازي مونت کارلو) رایج ترین این روش ها هستند.

معروف ترین تکنیک هاي نوین زمان بندي نیز عبارتند از:

 

تکنیک

زمان بندي پیش گویانه

زمان بندي واکنشی

 

ابداعی اهیوریستیک

+

+

مبتنی بر محدودیت

+

0

رویکرد فازي

+

+

شبکه هاي عصبی

0

-

زمان بندي متا

+

+

 

 

+ :  می تواند استفاده شود.

-  :  نباید مورد استفاده قرار گیرد.

0  :  با محدودیت می تواند مورد استفاده قرار گیرد.

 

 

مفهوم ابهام و منطق فازي و قواعد به کار رفته در کنترل پروژه فازي:

یکی از مسائل پرجنب و جوش علم جدید، تلاش در تسخیر دقیق مقدار و کاهش اثرات ابهام در مدل هاي ریاضی می

باشد. چون منابع متعددي از ابهام وجود دارد براي ما مهم است تا حتی الامکان آنها را کاهش دهیم. نوع ابهام موردنظر ممکن

است ساختار یا انتخاب ما را از یک مدل تغییر دهد. اصولاً ابهام می تواند به دلایل زیر به وجود آید:

-1 اندازه گیري هاي غیردقیق

-2 وقایع تصادفی

-3 توصیف هاي مشکوك

 

اغلب به دلیل ناکافی بودن اطلاعات، ر یاضیات کلاسیک براي حل سیستم هاي پیچیده دچار مشکل می شود و تئورياحتمالات که روش متداول در حل اینگونه مسائل می باشد نیز با توجه به فرکانس رخداد حالات مختلف، یک توزیع احتمالی رابراي این مسائل در نظر می گیرد

 . ولی قوانین آن، حالات میانه اي را در اکثر مواقع ار ضاء نمی کند. لذا تئوري فازي براي حل

چنین مسائلی توسعه داده شده است.

 

آشنایی با تئوري مجموعه هاي فازي:

مفاهیم مجموعه هاي فازي اولین بار توسط دکتر لطف ا... عسگر زاده در سال 1965 مطرح گردید و پی از چندي بسرعت در زمینه هاي مختلف به کار گرفته شد و کارایی مناسبی را جهت مدل سازي و تحلیل سیستم هاي مختلف داشته است.

این روش با در نظر گرفتن یک تابع عضویت عمل می کند . از مباحث تئوري امکان، اعداد مثلثی و اعداد ذوذنقه اي در کنترل پروژه فازي بسیاراستفاده می شود.

 

تئوري امکان:

تئوري امکان اساساً بر روي ابهام و عدم اطمینان بحث می کند که معمولا در زبان هاي طبیعی به صورت ذاتی وجود دارد و به مفهوم امکان نزدیک تر است تا احتمال

به عنوان مثال  عبارت(x , f ~ ) را در نظر بگیرید.

در این عبارت x  نام یک شی متغیر یا یک عبارت است به عنوان مثال در عبارت(xیک عدد صحیح کوچک است)xاسم یک متغیر است و در عبارت (سعید جوان است) سعید نام یک موضوع است.

f~یکمجموعه فازی است. یک مفهوم اساسی در تئوری امکان،توزیع امکان می باشدکه در تعریف متقابل توزیع احتمال قرار دارد.

تئوري فازي کاربردهاي گسترده اي در علوم مختلف دارد .  تئوري فازي زمینه گسترده اي دارد که از بین این حالات بیشترین بخشی که در کنترل پروژه استفاده می شود (تصمیم گیري فازي – ریاضیات فازي – و عدم قطعیت اطلاعات) می باشد.

 

روش هاي تعیین مقادیر انتظاري:

براي تعیین مقدار انتظاري روش هاي مختلفی وجود دارد . از آن جایی که فرض مبتنی بر تخمین زمان با تابع توزیع بتا و نیز نحوه تعیین پارامترهاي مدل در بسیاري از موارد قابل قبول نیست و نیز در مدل هاي کلاسیک ماهیت ذهنی فرد متخصص از زمان انجام فعالیت به خوبی در نظر گرفته نمی شود.

 لذا هنگامی که نیاز به تخمین برآورد احتمالی در غیاب

اطلاعات آماري لازم در ارتباط با فراوانی ها و توزیع احتمالی آنها وجود داشته باشد تئوري مجموعه هاي فازي می تواند گزینۀکاملاً مفیدي را به عنوان یک روش ارائه دهد.

 

روش هاي تعیین مقادیر انتظاري خود به چهار دسته تقسیم می شوند که عبارتند از:

-1 تعیین مقادیر انتظاري با استفاده از خواص تئوري احتمالات

-2 مقدار انتظاري بازه اي (کاربرد چندانی در تصمیم گیري ندارد)

-3 مقدار انتظاري با توجه به توابع باور(بیشتر در مسائل تصمیم گیري بخصوص درخت تصمیم

کاربرد دارد)

-4 تعیین مقادیر انتظاري فازي